Chính phủ Trung Quốc vừa tuyên bố sẽ tiếp tục áp dụng thuế chống bán phá giá trong 5 năm tới đối với các sản phẩm thép không gỉ nhập khẩu, bao gồm từ In-đô-nê-xi-a, Liên minh châu Âu (EU), Vương quốc Anh và Hàn Quốc, nhằm bảo vệ ngành công nghiệp trong nước đang chịu áp lực từ tình trạng dư cung kéo dài và bất ổn thương mại toàn cầu.
Quyết định này được đưa ra bởi Bộ Thương mại Trung Quốc vào ngày 30/6, bất chấp kỳ vọng từ một số doanh nghiệp trong ngành rằng chính phủ có thể nới lỏng thuế, đặc biệt với sản phẩm nhập khẩu từ In-đô-nê-xi-a – quốc gia mà các công ty Trung Quốc như Tập đoàn Tsingshan đã đầu tư mạnh mẽ vào sản xuất niken và thép không gỉ, nhằm biến In-đô-nê-xi-a trở thành một trong những nhà cung cấp thép hàng đầu thế giới.
Tuy nhiên, theo phía Trung Quốc, việc dỡ bỏ các biện pháp thuế hiện tại có thể gây thiệt hại nghiêm trọng đến ngành công nghiệp nội địa. Vì vậy, các mức thuế phòng vệ thương mại hiện hành sẽ được duy trì đến năm 2030, cụ thể như sau:
· Các sản phẩm nhập khẩu từ In-đô-nê-xi-a: 20,2%;
· Các sản phẩm nhập khẩu từ EU và Vương quốc Anh: 43%
· Các sản phẩm nhập khẩu từ Hàn Quốc: 103,1% (trừ Posco Holdings – áp dụng mức 23,1% nhờ cam kết giá với chính phủ Trung Quốc)
Các sản phẩm bị áp thuế bao gồm phôi thép không gỉ và thép cuộn cán nóng, vốn được sử dụng rộng rãi trong các ngành công nghiệp như đóng tàu, đường sắt, năng lượng và hóa dầu.
Khi các mức thuế này được áp dụng lần đầu vào tháng 7/2019, các doanh nghiệp thép nội địa đã bất ngờ, bởi phần lớn sản phẩm thép không gỉ từ In-đô-nê-xi-a thực chất đến từ các liên doanh có vốn từ Trung Quốc. Hiện nay, Trung Quốc và In-đô-nê-xi-a chiếm gần 75% sản lượng thép không gỉ toàn cầu.
Tuy nhiên, suy thoái kinh tế tại Trung Quốc đã khiến nhu cầu tiêu thụ thép sụt giảm mạnh. Giá niken trên Sàn Giao dịch Kim loại London và giá thép không gỉ tại Thượng Hải đều chạm mức thấp nhất trong 5 năm qua. Tập đoàn Tsingshan thậm chí đã phải tạm ngừng một phần sản xuất tại Khu công nghiệp Morowali ở đảo Sulawesi, In-đô-nê-xi-a.
Việc Trung Quốc tiếp tục duy trì các biện pháp thuế này cho thấy nước này đang ưu tiên bảo vệ ngành công nghiệp trong nước, bất chấp mối quan hệ đầu tư chặt chẽ với các đối tác như In-đô-nê-xi-a. Đồng thời, động thái này cũng phản ánh xu hướng gia tăng chủ nghĩa bảo hộ thương mại trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động.